
Jeśli odwiedziłeś(aś) już ten zamek/dwór obronny, oceń go!
Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!
otężna warownia, będąca przez blisko 600 lat we władaniu biskupów wrocławskich stoi na górze o wysokości 225 m na lewym brzegu Nysy Kłodzkiej. Niegdyś sprzężona była z fortyfikacjami miejskimi - zajmowała południowo-zachodni kraniec dawnego Otmuchowa.
Zachowane do dziś dwa połączone budynki posiadające aż 4 kondygnacje (na najwyższej widać okrągłe strzelnice) i wieża to zaledwie połowa zamku z czasów świetności, ale i tak robią one wrażenie.
 Tajne przejście

W sali rycerskiej odkryto tajne przejście do niewielkiej komnaty. Mieści się ono w kominku za tylną ścianką. Przypuszcza się że pokoik służył do podsłuchiwania gości przebywających w reprezentacyjnej sali. Czy można go dziś obejrzeć, nie wiem, w zamku nikt nie uznaje za stosowne poinformować o tej ciekawostce...
|
Najstarszy człon całego założenia to budynek od południowego wschodu, przy bramie, częściowo pozbawiony tynku. Z boku widać na nim wykusz, w którym mieściła się dawna ubikacja. Grubość murów wynosi tu 2,10 metra. Od północy stoi wysoka wieża na planie kwadratu z zaokrąglonymi narożami, zwieńczona quasi-machikułami. Początkowo był to wolnostojący stołp, później połączono go z sąsiadującymi członami zamku. Północno-zachodnie, parterowe skrzydło wykorzystywane obecnie przez restaurację zostało całkowicie zmienione, podobnie zresztą jak wnętrza zamkowe. Od zachodu stała najpierw kaplica, a następnie barokowe skrzydło mieszkalne zamykające dziedziniec. Rozebrano je w XIX wieku. Dziś na jego miejscu znajduje się ładny ogród. Niewiele też zostało z zamkowych murów obwodowych z bastejami. Ciekawie wygląda mur z bramą biegnący przez fosę od strony północnej.
Na dziedzińcu stoi studnia obudowana altanką oraz pawilonik wejściowy prowadzący szerokimi schodami (zwanymi końskimi) do wnętrza zamku. Z zachowanych wnętrz ostała się sala rycerska oraz cele więzienne w wieży, dosyć dziwnie usytuowane na piętrze. W sali głodowej widać znaki wydłubane paznokciami w murze przez skazańców. Pod nią znajduje się ponoć cela z zapadnią, przez którą uśmiercano więźniów.
 Końskie schody

Słynne szerokie schody zbudowane zostały w zamku przez biskupa a później kardynała Ludwika Filipa Sinzendorfa w I połowie XVIII wieku. Nie miały one nic wspólnego z końmi, po prostu biskup był chory i musiał być wnoszony do zamku w lektyce.
|
Obecnie warownia biskupia jest placówką hotelowo - konferencyjną, zarządzaną przez prywatną spółkę.
Niestety nastawioną na "turystów" z grubym portfelem wylegujących się nad pobliskim jeziorem. Przed zakupem noclegu w lecie (najtańszy 130 zł) radzę upewnić się że pokój ma otwierane okna, bo sam trafiłem na taki z zamkniętym na amen otworem strzelniczym i w czasie upałów musi tam być nie do wytrzymania. Po raz pierwszy przyjechałem tu pociągiem w roku 2002, aby zwiedzić wspaniale prezentujący się na zdjęciach zabytek. Odjechałem rozczarowany, ponieważ poza obejściem warowni dookoła, turysta nie miał tutaj wiele do oglądania. Punkt widokowy na wieży nie działał z powodu remontu, a w środku jak mnie poinformowano można było zobaczyć tylko końskie schody. Z ochotą przyjechałem tu więc po 3 latach, ale niestety znowu usłyszałem to samo - wieża jest nadal zamknięta! Tym razem jednak dzięki wykupieniu noclegu zobaczyłem jeszcze salę głodową i rycerską.
Jak się okazuje miałem pecha, bo niedługo potem wieża została w końcu udostępniona do zwiedzania.
Mam nadzieję że w ślad za tym pójdą dalsze kroki zarządców zamku w kierunku podniesienia walorów turystycznych tego wspaniałego zabytku, chociażby poprzez wyeksponowanie informacji o możliwości zobaczenia obu sal i udostępnienia dalszych..

Pocztówka z początku XX wieku. Widok z dziedzińca oraz pałacyk zwany Zamkiem Dolnym stojący przy wjeździe do zamku
 Plan zamku wg. G. Grundmanna. 1 - wieża, 2 - wozownia, 3 - ganek, 4 - pawilon wejściowy, 5 - końskie schody, 6 - wjazd do zamku, 7 - dziedziniec, 8 - studnia, 9 - najstarsze skrzydło zamkowe, 10 - skrzydło zachodnie niezachowane
Źródło: Leksykon Zamków w Polsce, L. Kajzer, S. Kołodziejski, J. Salm, Arkady 2002
| Historia |  |
 urowany zamek powstał prawdopodobnie w I poł. XIII wieku po zniszczeniu drewnianego grodu biskupów wrocławskich. Zamek składał się wtedy prawdopodobnie z budynku mieszkalnego o wymiarach 20 x 16 m w części południowo-wschodniej, kaplicy w części zachodniej i muru obwodowego. Pierwotny gród plemienia Ślęzan mógł stać tu już w X wieku.

Zamek w XVIII wieku. Rysunek F. B. Wernera. Ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu
1155 r. - zachowany dokument wymienia Otmuchów jako kasztelanię biskupią
1245 r. - kolejny dokument wspomina już o "castrum" (zamku) otmuchowskim. Można więc założyć, że warownię wzniósł biskup Tomasz I
 Walki z husytami

W zamku otmuchowskim umieszczono skarbiec biskupów wrocławskich. Dlatego też był celem zaciekłych ataków radykalnego czeskiego odłamu reformacji - husytów.
Pierwszy najazd miał miejsce w 1428 roku. Miasto miało przestarzałe fortyfikacje i zostało szybko opanowane. Zamek jednak się obronił. Ponad dwa lata później sytuacja powtórzyła się, ale
warownia została zdradziecko poddana przez dowódcę zamku Mikołaja von Alzenau, choć mogła się jeszcze długo bronić. Zdrajca został wkrótce pojmany i stracony na rynku wrocławskim. Husyci okupowali Otmuchów przez 5 lat dbając tylko o miejskie fortyfikacje. Dopiero okup w wysokości 1100 kup groszy skłonił ich do wycofania się.
Jednak już w 1443 roku ponownie opanowali miasto i zamek. Kolejny okup wyniósł 2000 guldenów.
Miasto podupadło na długo i straciło swe znacznie na rzecz Nysy.
|
1284 r. - zamek był obiektem zmagań między śląskim księciem piastowskim Henrykiem Probusem a biskupem wrocławskim Tomaszem II. Probus zajął zamek i zniszczył go
1295 r. - zamek odbudowano
XIV w. - za czasów biskupa Przecława z Pogorzeli ziemia nysko - grodkowska stała się samodzielnym księstwem ze stolicą w Otmuchowie. Biskupi zyskali tytuł książęcy stąd też powiększenie ich rezydencji. Zamek rozbudowano w kierunku północnym, wzniesiono wieżę i wzmocniono i rozszerzono mury obwodowe
1430 r. - najazd Husytów na Otmuchów. Zamek został zdobyty i zniszczony
II poł. XV w. - zamek został przebudowany przez biskupa Jana IV Rotha. Połączono wtedy wieżę ze skrzydłem mieszkalnym
lata 1585-1596 - biskup Andrzej Jerin powiększył i rozbudował zamek w stylu renesansowym. Powstało wtedy skrzydło północno-zachodnie, dziś zachowane w zupełnie innej postaci (restauracji) oraz zdobienia m.in. sgraffita i nowe obramienia okienne. Budowlę przystosowano również do broni palnej, utworzono w tym celu strzelnice nad najwyższą kondygnacją oraz zbudowano basteje
1646 r. - wojna trzydziestoletnia zakończyła okres świetności zamku. Szwedzi pod dowództwem gen. Wittenberga zburzyli warownię

Widok z XIX wieku. Reprodukcja ze zbiorów Woj. Bibl. Publ. w Opolu
II poł. XVII w. - Karol Ferdynand Waza odbudował zamek
koniec XVII - biskup Franciszek Ludwik Neuburg przebudował zamek w stylu barokowym. Powstało wtedy skrzydło mieszkalne od południowego zachodu (rozebrane w XIX wieku) kasetonowe stropy, oraz nowy budynek poniżej, zwany Zamkiem Dolnym
 Widok Otmuchowa W XVIII wieku wg. F.B. Wernera
Źródło: Zamki Śląskie, Bohdan Guerquin, Warszawa 1957
1741 r. - podczas wojny prusko - austriackiej zamek został zbombardowany, Otmuchów stał się częścią państwa pruskiego
1810 r. - księstwo biskupie zostało zsekularyzowane, Otmuchów przeszedł w ręce władców pruskich - Hohenzollernów, którzy przekazali go 10 lat później Wilhelmowi von Humboldt, pruskiemu ministrowi. Nakazał on rozebranie skrzydła zachodniego zamku i pozyskanego w ten sposób budulca odbudować zachowaną do dziś, pozostałą część warowni. Na miejscu rozebranych budynków za sprawą znanego przyrodnika i geografa Aleksandra von Humboldt (brata Wilhelma) utworzono ogród, a nad studnią zamkową zbudowano altankę
lata 20 XX w. - Humboldtowie sprzedali zamek gminie Otmuchów
1961 r. - przeprowadzono pierwsze badania archeologiczne
Płatny na wieżę i do celi - 4 zł.
Zachodnia część woj. opolskiego. 12 km na zachód od Nysy, 40 km na wschód od Kłodzka. Zobacz na mapie.
Dojazd pociągiem np. Wałbrzycha, Krakowa, Gliwic, Jeleniej Góry i bliższych miejscowości jak Prudnik, Nysa, Kłodzko. Miejscowość ma dobre połączenie autobusowe np. z Krakowa, Katowic, Kłodzka.
Dojście z dworca PKP zajmuje ok. 20 min., przystanek PKS jest blisko zamku. Pobieżne oglądnięcie zamku trwa ok. 30 min.
| Noclegi |  |
Otmuchów - Gościniec w Zamku, ul. Zamkowa 4, tel. (0...77) 431 51 48
Otmuchów - Ośrodek Campingowy PTTK, ul. Plażowa 6, tel. (0...77) 431 52 25
Otmuchów - Ośrodek Wypoczynkowy Sandacz, ul. Plażowa 1, tel. (0...77) 431 55 81
Otmuchów - Hotel przy Cukrowni "Otmuchów", ul.Fabryczna 4, tel. (0...77) 431 50 01 w. 231
Otmuchów - Ośrodek Wypoczynkowy "HALA", ul. Plażowa 10, tel. (0...77) 435 41 24
Otmuchów - Ośrodek Campingowy "ELITA", ul. Plażowa 11, tel. (0...77) 435 41 11
Sarnowice - Ośrodek Szkoleniowo–Wypoczynkowy "Skalnik", tel. (077) 431 55 80
Dreń Andrzej - Zamki i pałace Euroregionu Pradziad
Guerquin Bohdan - Zamki w Polsce
Guerquin Bohdan - Zamki śląskie
Jurasz Tomasz - Zamki i ich tajemnice
Kaczyńscy Izabela i Tomasz - Polska - najciekawsze zamki
Kajzer Leszek, Kołodziejski Stanisław, Salm Jan - Leksykon zamków w Polsce
Mazurska Teresa, Rachwalski Eugeniusz, Załęski Jerzy - Zamki Dolnego Śląska
|
|