Logo baner Zamki Polskie - serwis historyczno - krajoznawczy

       

Telefon kontaktowy
  • Zamek/Hotel
    tel. (0...77) 431 51 48,
    431 46 91

  • Ikonka - zamek
    OTMUCHÓW
    ¤ Gotycki zamek biskupi rozbudowany w stylu renesansowym i barokowym ¤

    Przejście do zdjęć
    Zdjęcia



    Frontowe zdjęcie zamku otmuchow

    Ocena


    Jeśli odwiedziłeś(aś) już ten zamek/dwór obronny, oceń go!

    Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!  

    Opis


    Ozdobna pierwsza litera potężna warownia, będąca przez blisko 600 lat we władaniu biskupów wrocławskich stoi na górze o wysokości 225 m na lewym brzegu Nysy Kłodzkiej. Niegdyś sprzężona była z fortyfikacjami miejskimi - zajmowała południowo-zachodni kraniec dawnego Otmuchowa. Zachowane do dziś dwa połączone budynki posiadające aż 4 kondygnacje (na najwyższej widać okrągłe strzelnice) i wieża to zaledwie połowa zamku z czasów świetności, ale i tak robią one wrażenie.

    Tajne przejście

    W sali rycerskiej odkryto tajne przejście do niewielkiej komnaty. Mieści się ono w kominku za tylną ścianką. Przypuszcza się że pokoik służył do podsłuchiwania gości przebywających w reprezentacyjnej sali. Czy można go dziś obejrzeć, nie wiem, w zamku nikt nie uznaje za stosowne poinformować o tej ciekawostce...
    Najstarszy człon całego założenia to budynek od południowego wschodu, przy bramie, częściowo pozbawiony tynku. Z boku widać na nim wykusz, w którym mieściła się dawna ubikacja. Grubość murów wynosi tu 2,10 metra. Od północy stoi wysoka wieża na planie kwadratu z zaokrąglonymi narożami, zwieńczona quasi-machikułami. Początkowo był to wolnostojący stołp, później połączono go z sąsiadującymi członami zamku. Północno-zachodnie, parterowe skrzydło wykorzystywane obecnie przez restaurację zostało całkowicie zmienione, podobnie zresztą jak wnętrza zamkowe. Od zachodu stała najpierw kaplica, a następnie barokowe skrzydło mieszkalne zamykające dziedziniec. Rozebrano je w XIX wieku. Dziś na jego miejscu znajduje się ładny ogród. Niewiele też zostało z zamkowych murów obwodowych z bastejami. Ciekawie wygląda mur z bramą biegnący przez fosę od strony północnej.
    Na dziedzińcu stoi studnia obudowana altanką oraz pawilonik wejściowy prowadzący szerokimi schodami (zwanymi końskimi) do wnętrza zamku. Z zachowanych wnętrz ostała się sala rycerska oraz cele więzienne w wieży, dosyć dziwnie usytuowane na piętrze. W sali głodowej widać znaki wydłubane paznokciami w murze przez skazańców. Pod nią znajduje się ponoć cela z zapadnią, przez którą uśmiercano więźniów.

    Końskie schody

    Słynne szerokie schody zbudowane zostały w zamku przez biskupa a później kardynała Ludwika Filipa Sinzendorfa w I połowie XVIII wieku. Nie miały one nic wspólnego z końmi, po prostu biskup był chory i musiał być wnoszony do zamku w lektyce.

    Obecnie warownia biskupia jest placówką hotelowo - konferencyjną, zarządzaną przez prywatną spółkę. Niestety nastawioną na "turystów" z grubym portfelem wylegujących się nad pobliskim jeziorem. Przed zakupem noclegu w lecie (najtańszy 130 zł) radzę upewnić się że pokój ma otwierane okna, bo sam trafiłem na taki z zamkniętym na amen otworem strzelniczym i w czasie upałów musi tam być nie do wytrzymania. Po raz pierwszy przyjechałem tu pociągiem w roku 2002, aby zwiedzić wspaniale prezentujący się na zdjęciach zabytek. Odjechałem rozczarowany, ponieważ poza obejściem warowni dookoła, turysta nie miał tutaj wiele do oglądania. Punkt widokowy na wieży nie działał z powodu remontu, a w środku jak mnie poinformowano można było zobaczyć tylko końskie schody. Z ochotą przyjechałem tu więc po 3 latach, ale niestety znowu usłyszałem to samo - wieża jest nadal zamknięta! Tym razem jednak dzięki wykupieniu noclegu zobaczyłem jeszcze salę głodową i rycerską.
    Jak się okazuje miałem pecha, bo niedługo potem wieża została w końcu udostępniona do zwiedzania.
    Mam nadzieję że w ślad za tym pójdą dalsze kroki zarządców zamku w kierunku podniesienia walorów turystycznych tego wspaniałego zabytku, chociażby poprzez wyeksponowanie informacji o możliwości zobaczenia obu sal i udostępnienia dalszych..

    Rekonstrukcja lub stary widok zamku otmuchow
    Pocztówka z początku XX wieku. Widok z dziedzińca oraz pałacyk zwany Zamkiem Dolnym stojący przy wjeździe do zamku


    Plan



    Plan zamku wg. G. Grundmanna.
    1 - wieża, 2 - wozownia, 3 - ganek, 4 - pawilon wejściowy, 5 - końskie schody, 6 - wjazd do zamku, 7 - dziedziniec, 8 - studnia, 9 - najstarsze skrzydło zamkowe, 10 - skrzydło zachodnie niezachowane
    Źródło: Leksykon Zamków w Polsce, L. Kajzer, S. Kołodziejski, J. Salm, Arkady 2002


    Historia

    Powrót na górę

    Ozdobna pierwsza litera murowany zamek powstał prawdopodobnie w I poł. XIII wieku po zniszczeniu drewnianego grodu biskupów wrocławskich. Zamek składał się wtedy prawdopodobnie z budynku mieszkalnego o wymiarach 20 x 16 m w części południowo-wschodniej, kaplicy w części zachodniej i muru obwodowego. Pierwotny gród plemienia Ślęzan mógł stać tu już w X wieku.

    Rekonstrukcja lub stary widok zamku otmuchow
    Zamek w XVIII wieku. Rysunek F. B. Wernera. Ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu

  • 1155 r. - zachowany dokument wymienia Otmuchów jako kasztelanię biskupią
  • 1245 r. - kolejny dokument wspomina już o "castrum" (zamku) otmuchowskim. Można więc założyć, że warownię wzniósł biskup
    Tomasz I

    Walki z husytami

    W zamku otmuchowskim umieszczono skarbiec biskupów wrocławskich. Dlatego też był celem zaciekłych ataków radykalnego czeskiego odłamu reformacji - husytów. Pierwszy najazd miał miejsce w 1428 roku. Miasto miało przestarzałe fortyfikacje i zostało szybko opanowane. Zamek jednak się obronił. Ponad dwa lata później sytuacja powtórzyła się, ale warownia została zdradziecko poddana przez dowódcę zamku Mikołaja von Alzenau, choć mogła się jeszcze długo bronić. Zdrajca został wkrótce pojmany i stracony na rynku wrocławskim. Husyci okupowali Otmuchów przez 5 lat dbając tylko o miejskie fortyfikacje. Dopiero okup w wysokości 1100 kup groszy skłonił ich do wycofania się. Jednak już w 1443 roku ponownie opanowali miasto i zamek. Kolejny okup wyniósł 2000 guldenów. Miasto podupadło na długo i straciło swe znacznie na rzecz Nysy.
  • 1284 r. - zamek był obiektem zmagań między śląskim księciem piastowskim Henrykiem Probusem a biskupem wrocławskim Tomaszem II. Probus zajął zamek i zniszczył go
  • 1295 r. - zamek odbudowano
  • XIV w. - za czasów biskupa Przecława z Pogorzeli ziemia nysko - grodkowska stała się samodzielnym księstwem ze stolicą w Otmuchowie. Biskupi zyskali tytuł książęcy stąd też powiększenie ich rezydencji. Zamek rozbudowano w kierunku północnym, wzniesiono wieżę i wzmocniono i rozszerzono mury obwodowe
  • 1430 r. - najazd Husytów na Otmuchów. Zamek został zdobyty i zniszczony
  • II poł. XV w. - zamek został przebudowany przez biskupa Jana IV Rotha. Połączono wtedy wieżę ze skrzydłem mieszkalnym
  • lata 1585-1596 - biskup Andrzej Jerin powiększył i rozbudował zamek w stylu renesansowym. Powstało wtedy skrzydło północno-zachodnie, dziś zachowane w zupełnie innej postaci (restauracji) oraz zdobienia m.in. sgraffita i nowe obramienia okienne. Budowlę przystosowano również do broni palnej, utworzono w tym celu strzelnice nad najwyższą kondygnacją oraz zbudowano basteje
  • 1646 r. - wojna trzydziestoletnia zakończyła okres świetności zamku. Szwedzi pod dowództwem gen. Wittenberga zburzyli warownię

    Rekonstrukcja lub stary widok zamku otmuchow
    Widok z XIX wieku. Reprodukcja ze zbiorów Woj. Bibl. Publ. w Opolu


    Karol Ferdynand Waza

    Rekonstrukcja lub stary widok zamku otmuchow
    Rezydujący w Otmuchowie biskup Karol Ferdynand był młodszym bratem dwóch polskich królów ze szwedzkiej dynastii Wazów: Władysława IV i Jana Kazimierza. W 1625 roku, w wieku 12 lat, został wyświęcony (mimo wielu protestów) na biskupa wrocławskiego, a od 1640 również płockiego. Po śmierci Władysława IV stanął w szranki o władzę ze swym bratem. Był opryskliwy oraz zawzięty, ale na jego korzyść przemawiał fakt iż od młodości otaczał się Polakami, poza tym znana była jego oszczędność i poczucie sprawiedliwości, dlatego bardzo go w kraju lubiano. Dzięki swoim stanowiskom posiadał też wsparcie duchowieństwa i to właśnie księża agitowali na jego korzyść podczas sejmików szlacheckich. Początkowo jego przewaga nad innymi kandydatami do korony była więc przytłaczająca, jednynie szlachta innowiercza stała za jego oponentem - Janem Kazimierzem. Później jednak brat okazał się obrotniejszy a sytuacja polityczna powoli aczkolwiek stale zmieniała się na jego niekorzyść. W końcu biskup postanowił wycofać swą kandydaturę, za co otrzymał rekompensatę w postaci księstwa opolsko-raciborskiego.
  • II poł. XVII w. - Karol Ferdynand Waza odbudował zamek
  • koniec XVII - biskup Franciszek Ludwik Neuburg przebudował zamek w stylu barokowym. Powstało wtedy skrzydło mieszkalne od południowego zachodu (rozebrane w XIX wieku) kasetonowe stropy, oraz nowy budynek poniżej, zwany Zamkiem Dolnym

    Rekonstrukcja lub stary widok zamku!@
    Widok Otmuchowa W XVIII wieku wg. F.B. Wernera
    Źródło: Zamki Śląskie, Bohdan Guerquin, Warszawa 1957

  • 1741 r. - podczas wojny prusko - austriackiej zamek został zbombardowany, Otmuchów stał się częścią państwa pruskiego
  • 1810 r. - księstwo biskupie zostało zsekularyzowane, Otmuchów przeszedł w ręce władców pruskich - Hohenzollernów, którzy przekazali go 10 lat później Wilhelmowi von Humboldt, pruskiemu ministrowi. Nakazał on rozebranie skrzydła zachodniego zamku i pozyskanego w ten sposób budulca odbudować zachowaną do dziś, pozostałą część warowni. Na miejscu rozebranych budynków za sprawą znanego przyrodnika i geografa Aleksandra von Humboldt (brata Wilhelma) utworzono ogród, a nad studnią zamkową zbudowano altankę
  • lata 20 XX w. - Humboldtowie sprzedali zamek gminie Otmuchów
  • 1961 r. - przeprowadzono pierwsze badania archeologiczne


    Wstęp

    Płatny na wieżę i do celi - 4 zł.


    Położenie i dojazd


    Zachodnia część woj. opolskiego. 12 km na zachód od Nysy, 40 km na wschód od Kłodzka. Zobacz na mapie.
    Dojazd pociągiem np. Wałbrzycha, Krakowa, Gliwic, Jeleniej Góry i bliższych miejscowości jak Prudnik, Nysa, Kłodzko. Miejscowość ma dobre połączenie autobusowe np. z Krakowa, Katowic, Kłodzka.


    Czas


    Dojście z dworca PKP zajmuje ok. 20 min., przystanek PKS jest blisko zamku. Pobieżne oglądnięcie zamku trwa ok. 30 min.


    Noclegi

    Powrót na górę

  • Otmuchów - Gościniec w Zamku, ul. Zamkowa 4, tel. (0...77) 431 51 48
  • Otmuchów - Ośrodek Campingowy PTTK, ul. Plażowa 6, tel. (0...77) 431 52 25
  • Otmuchów - Ośrodek Wypoczynkowy Sandacz, ul. Plażowa 1, tel. (0...77) 431 55 81
  • Otmuchów - Hotel przy Cukrowni "Otmuchów", ul.Fabryczna 4, tel. (0...77) 431 50 01 w. 231
  • Otmuchów - Ośrodek Wypoczynkowy "HALA", ul. Plażowa 10, tel. (0...77) 435 41 24
  • Otmuchów - Ośrodek Campingowy "ELITA", ul. Plażowa 11, tel. (0...77) 435 41 11
  • Sarnowice - Ośrodek Szkoleniowo–Wypoczynkowy "Skalnik", tel. (077) 431 55 80


  • Bibliografia


  • Dreń Andrzej - Zamki i pałace Euroregionu Pradziad
  • Guerquin Bohdan - Zamki w Polsce
  • Guerquin Bohdan - Zamki śląskie
  • Jurasz Tomasz - Zamki i ich tajemnice
  • Kaczyńscy Izabela i Tomasz - Polska - najciekawsze zamki
  • Kajzer Leszek, Kołodziejski Stanisław, Salm Jan - Leksykon zamków w Polsce
  • Mazurska Teresa, Rachwalski Eugeniusz, Załęski Jerzy - Zamki Dolnego Śląska


    Zdjęcia


    Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt powiększonego zdjęcia.

    Zdjęcie nr 21 zamku otmuchow Zdjęcie nr 28 zamku otmuchow Zdjęcie nr 24 zamku otmuchow
    Zdjęcie nr 22 zamku otmuchow Zdjęcie nr 25 zamku otmuchow Zdjęcie nr 23 zamku otmuchow Zdjęcie nr 20 zamku otmuchow
    Zdjęcie nr 11 zamku otmuchow Zdjęcie nr 5 zamku otmuchow Zdjęcie nr 1 zamku otmuchow Zdjęcie nr 6 zamku otmuchow Zdjęcie nr 7 zamku otmuchow
    Zdjęcie nr 8 zamku otmuchow Zdjęcie nr 26 zamku otmuchow Zdjęcie nr 27 zamku otmuchow
    Zdjęcie nr 4 zamku otmuchow Zdjęcie nr 10 zamku otmuchow Zdjęcie nr 12 zamku otmuchow

    Zdjęcia wykonane: wiosną 2002 i wiosną 2005


    Miniforum

    Powrót na górę

    Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

    Ostatnie wpisy

  • Re: Re: 3 zł. wstęp       Autor:  kama      Data:  2011-08-23 22:12:05
    2011-08-23   wstep nadal 4 zł do zobaczenia wieża i cela głodowa   Ponoć w zapadni urządził sobie gabinet prezes zamku.   Restauracja czynna od 14.00

  • Re: mieszkam koło zamku       Autor:  E.      Data:  2010-08-16 09:38:44
    Popracuj nad ortografią:-)

  • Re: 3 zł. wstęp       Autor:  Monika      Data:  2010-07-12 16:06:06
    Wstęp płaci się TYLKO za wejście na wieżę. Obecnie jest to 4 zł. Prócz tego turystom udostępniona jest do zwiedzania cela głodowa, czasem uda się zobaczyć kominek z tajnym przejściem






  • Powót do strony startowej
    Powrót do strony startowej

  •